T�n t�i: B�i Qu�c ��ng
Gi�o vi�n To�n Tin THCS
T�i c� nhiỊu gi�o �n c�c líp 6789 g�n �đ c�c m�n
��ng ch� n�o c� nhu c�u xin vỊ tham kh�o t�i s�n s�ng cho
Li�n hƯ víi t�i qua mail: buiquocdong1979@yahoo.com.vn



Chương I. DI TRUYỀN VÀ BIẾN DỊ
CÁC THÍ NGHIỆM CỦA MENĐEN
Tuần :1 -Tiết :1
Bài 1. MENĐEN VÀ DI TRUYỀN HỌC.
Ngày soạn : . . . . . . . . . . . . . . . . Ngày dạy : . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
A.MỤC TIÊU:
1.Kiến thức:
-Nêu được mục đích,nhiệm vụ và ý nghĩa của di truyền học.
-Hiểu được công lao và phương pháp phân tích các thế hệ lai của Menđen.
-Hiểu và nêu được một số thuật ngữ,kí hiệu trong di truyền học.
2.Kĩ năng:
-Rèn kĩ năng quan sát và phân tích kênh hình.
-Phát triển tư duy phân tích so sánh.
3.Thái độ:
-Xâydựng ý thức tự giác và thói quen học tập môn học.

B.PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC:
-GV:Tranh phóng to hình 1.2 SGK
-Chân dung của Menđen.
-Bảng phụ
-HS:Nghiên cứu kiến thức SGK.
C.TIẾN TRÌNH TIẾT DẠY:
1.O�n định lớp: (1 phút).
2.Kiểm tra bài cũ: (thông qua).
3.Bài mới:
-GV: Có thể giới thiệu: Di truyền học tư duy mới hình thành từ đầu thế kỉ XX nhưng chiếm một vị trí quan trọng trong sinh học Menđen-người đặt nền móng cho di truyền học.
Hoạt động của GV
Hoạt động của HS
Nội dung

Hoạt động 1: Di tuyền học.

+Mục tiêu:Hiểu được mục đích và ý nghĩa của di truyền.
-GV:Nêu 2 hiện tượng di truyền và biến dị,sau đó giải thích rõ ý trong SGK.
-GV:Nêu lên khái niệm di truyền.


-GV:Treo bảng phụ chuẩn bị sẳn và yêu cầu hs thực hiện xem sự giống nhau và khác nhau của bản thân với bố mẹ về các tính trạng.
-GV:Khẳng định: Di truyền là ngành khoa học nghiên cứu về di truyền và biến dị ở sinh vật.


-HS:Nghiên cứu thông tin SGK.


-HS:Ghi bài.



-HS:So sánh và rút ra kết quả và trả lời.

1.Di truyền và biến dị:
a.Di truyền :Là hiện tượng truyền đạt các tính trạng của bố mẹ,tổ tiên cho các thế hệ con cái
b.Biến dị:Là hiện tượng con sinh ra khác với bố mẹ và khác về nhiều chi tiết.





-Di truyền học là ngành khoa học nghiên cứu về di truyền và biến dị ở sinh vật.

Hoạt động 2: Menđen người đặt nền móng cho di truyền học.

+Mục tiêu:Hiểu và trình bày được phương pháp nghiên cứu di truyền của Menđen:Phương pháp thế phân tích các thế hệ lai.
-GV:Nêu khái quát về cuộc đời của Menđen,người đầu tiên vận dụng phương pháp khoa học vào việc nghiên cứu di truyền học.
-GV:Nói lên nội dung nghiên cứu của ông.



-HS:Ghi khái quát tiểu sử của Menđen.






-HS:Ghi bài.












-HS:Ghi bài.




-GrêgoMenđen (1822 -1884)
ngừơi đầu tiên vận dụng phương pháp khoa học vào nghiên cứu di truyền.

-Nội dung cơ bản là phương pháp phân tích thế hệ lai:
+Lai các cặp bố mẹ khác nhau về một hoặc một số cặp tính trạng thuần chủng tương phản,rồi theo dõi sự di truyền riêng lẽ của từng cặp tính trạng đó trên con cháu của từng cặp bố mẹ.
+Dùng toán thống kê để phân tích các số liệu thu được.Từ đó rút ra quy luật di truyền các tính trạng.

Hoạt động 3:Một số thuật ngữ và kí hiệu cơ bản của di truyền học.

-GV:Nêu một số thuật ngữ và cho hs ghi.










-GV:Nói một số kí hiệu và cho hs ghi:
















-HS:Ghi bài.

1.Một số thuật ngữ:
a.Tính trạng:Là những đặc điểm về hình thái,cấu tạo, sinh lí của một số cơ thể.
b.Cặp tính trạng tương phản:
Là trạng thái biểu hiện khác nhau của cùng một loại tính trạng.
c.Nhân tố di truyền:Quy định các tính trạng của sinh vật.
d.Giống (hay dòng) thuần chủng:Là giống có đặc tính di truyền đồng nhất,các thế hệ sau giống thế hệ trước.
2.Một số kí hiệu:
-P: Bố mẹ hay thế hệ xuất phát.
-F: Thế hệ con.
F1: Con ở thế hệ thứ nhất.
F2: Con ở thế hệ thứ hai.
-G: Giao tử.
-GP:Giao tử của P.
-GF
:Giao tử của F1.
? :Giống cái.
? :Giống đực.

 -Kết luận chung:HS đọc kết luận cuối bài.
4.Củng cố:
-GV:Dùng câu hỏi 1 và 2 SGK để củng cố.
5.Dặn dò:
-Về làm bài và học bài.


Tuần :1 -Tiết :2
Bài 2. LAI MỘT CẶP TÍNH TRẠNG.
Ngày soạn : . . . . . . . . . . . . . . . . Ngày dạy : . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

A.MỤC TIÊU:

1.Kiến thức:
-Trình bày và phân tích được thí nghiệm lai một cặp tính trạng của Menđen.
-Nêu được khí niệm kiểu hình, kiểu gen, thể đồng hợp, thể dị hợp và giải thích được thí nghiệm.
-Nêu được nội dung quy luật phân li.
2.Kĩ năng:
-Phát triển kĩ năng phân tích kênh hình.
-Rèn luyện kĩ năng phân tích số liệu, tư duy logich.
3.Thái độ:
-Củng cố niềm tin vào khoa học khi nghiên cứu tính quy luật của hiện tượng sing học.


B.PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC:
-GV:Tranh phóng to hình 2.1 và hình 2.2 SGK.
-HS:Nghiên cứu thông tin SGK.
C.TIẾN TRÌNH TIẾT DẠY:
1.Ổn định lớp:
2.Kiểm tra bài cũ:
-HS1:Trình bày đối tượng ,nội dung và ý nghĩa thực tiễn của di truyền học?
-HS2:Nội dung cơ bản của phương pháp phân tích các thế hệ lai của Menđen gồm những nội dung nào?
3.Bài mới:
-GV:Cho hs trình bày nội dung cơ bản của phương pháp phân tích các thế hệ lai củ Menđen.
Vậy sự di truyền các tính trạng của bố mẹ cho con cháu như thế nào?.
Hoạt động của GV
Hoạt động của HS
Nội dung

Hoạt động 1:Thí nghiệm của Menđen.

+Mục tiêu:HS hiểu và trình bày được thí nghiệm lai một cặp tính trạng của Menđen.
-Phát biểu được nội dung quy luật phân li.
-GV:Treo tranh phóng to hình 2.1.Giới thiệu sự thụ phấn nhân tạo trên hoa đậu Hà Lan.
-GV:Nhấn mạnh thí nghiệm do Menđen tiến hành một cách cẩn thận,tỉ mỉ và công phu.
-GV:Yêu cầu bảng kết quả thí nghiệm của Menđen (bảng 2) và rút ra tỉ lệ kiểu hình ở F2.
-GV:Nhận xét và cho hs ghi bài.






-HS:Theo dõi trình bày của GV.


-HS:Nghiên cứu thao tác làm thí nghiệm của Menđen sau đó trình bày thí nghiệm ngắn gọn.
-Từng nhóm rút ra kiểu hình ở F2.


-HS:Ghi bài.


















+Kết quả thí nghiệm của Menđen:Khi cho lai giữa bố mẹ thuần chủng khác nhau về một cặp tính trạng tương phản thì ở F1 chỉ xuất hiện một kiểu hình của bố hoặc mẹ và ở F2 có hai kiểu hình của bố và mẹ với tỉ lê xấp xỉ 3 trội : 1 lặn.

Hoạt động 2:Men đen giải thích kết quả thí nghiệm:

+Mục tiêu:HS giải thích được kết quả thí nghiệm theo quan niệm của Menđen
-GV:Cho hs quan sát hình 2.3 để giải thích thí nghiệm lai một cặp tính trạng về màu hoa của đậu Hà Lan của Menđen.Sau đó ghi sơ đồ lên bảng và cho hs ghi.


-GV:Lưu ý cho hs rõ:
-Chữ cái in hoa là nhân tố di truyền trội.
-Chữ cái in thường là nhân tố di truyền lặn.
-Aa là thể dị hợp trội.
-AA là thể đồng hợp trội.








-GV:Sự phân li và tổ hợp của các cặp nhân tố di truyền quy định cặp tính trạng tương phản thông qua quá trình phát sinh giao tử và thụ tinh.Đó là cơ chế di truyen� tính trạng.
-GV:Đưa ra nội dung và cho hs ghi.





-HS:Đọc thông tin trong SGK và quan sát hình 2.3.Sau đó thực hiện lệnh ?.




-HS:Ghi bài.























-HS:Ghi bài.












-Menđen cho lai 1 cặp tính trạng về màu hoa ở đậu Hà Lan:
+Qui ước:
-Gen A:Hoa đỏ.
-Gen a:Hoa trắng.
P: AA x aa
GP:A a
F1: Aa
(100% hoa đỏ)
F1:Tự thụ phấn:
F1: Aa x Aa
GF
:A,a A,a
F2:AA(hoa đỏ thuần chủng),
Aa(hoa đỏ lai), Aa ( hoa đỏ lai), aa (hoa trắng thuần chủng)
-Vậy tỉ lệ :3 trội:1 lặn.





-Giải thích:
+Sự phân li và tổ hợp các cặp nhân tố di truyền quy định cặp tính trạng tương phản thông qua quá trình phát sinh giao tử và thụ tinh.Đó là cơ chế di truyền tính trạng.
+Nội dung của quy luật phân li:
-Trong quá trình phát sinh giao tử,mỗi nhân tố di truyền phân li về một giao tử và giữ nguyên bản chất như của cơ thể thuần chủng của P.

4.Củng cố:
-GV:Cho hs trình bày thí nghiệm của Menđen và nêu lên kết quả lai của Menđenvề tỉ lệ kiểu hình ở F2.
-GV:Yêu cầu hs viết sơ đồ lai một cặp tính trạng của Menđen.
5.Dặn dò:
-GV:Cho hs làm bài tập 4SGK tr.10.
+Nội dung kết quả câu 4:
-Vì F1 toàn là cá kiếm mắt đen,cho nên mắt đen là tính trạng trội.Còn cá kiếm mắt đỏ là tính trạng lặn.
-Quy ước:
+Gen A quy định cá kiếm mắt đen.
+Gen a quy định cá kiếm mắt đỏ.
Ta có sơ đồ lai:
P: AA x aa
GP: A a
F1: Aa.
F1: Aa x Aa ( tự giao phối).
GF
: A , a A , a
F2: AA , Aa , Aa , aa
Kết quả: Có 3 cá kiếm mắt đen : 1 cá kiếm mắt đỏ.



--------(((((--------
Ngày . . . tháng . . . năm . . .
Duyệt của TBM
Tuần :2 -Tiết :3
Bài 3. LAI MỘT CẶP TÍNH TRẠNG (tt)
Ngày soạn : . . . . . . . . . . . . . . . . Ngày dạy : . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

A.MỤC TIÊU:

1.Kiến thức:
-Trình bày được nội dung,mục đích và ứng dụng của phép lai phân tích.
-Giải thích được quy luật phân li chỉ nghiệm đuýng trong các điều kiện nhất định.
-Nêu được ý nghĩa của quy luật phân li đối với lĩnh vực sản xuất.
-Phân biệt được di truyền trội không hoàn toàn(di truyền trung gian) với di truyền trội hoàn toàn.
2.Kĩ năng:
-Phát triển tư duy lí luận như phân tích, so sánh.
-Rèn luyện kĩ năng hoạt động nhóm.
-Luyện kĩ năng viết sơ đồ lai.


B.PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC:
-GV:Tranh minh họa lai phân tích.
-Tranh phóng to hình 3 (SGK).
-Bảng phụ.
-HS:Chuẩn bị các thông tin kiến thức ở bài 3